İsmihan Sultan Medresesi'nden Fethiye İmam Hatip Ortaokulu'na uzanan 453 yıllık miras

İstanbul'un tarihi yapılarıyla öne çıkan Fatih ilçesindeki Fethiye İmam Hatip Ortaokulu, medreseden modern eğitim kurumuna uzanan geçmişiyle dikkati çekiyor.

Temelleri 1573'te İsmihan Sultan tarafından yaptırılan medreseye dayanan yapı, geçirdiği değişimlere rağmen tarihi mimarisini koruyarak yeni nesillere eğitim veriyor.

Fethiye Camii ile aynı kompleks içerisinde bulunan binanın hikayesi, Osmanlı dönemine uzanıyor. Sultan II. Selim'in kızı ve Sokullu Mehmet Paşa'nın eşi İsmihan Sultan tarafından yaptırılan medresenin bulunduğu alana, 1590'da dönemin sadrazamlarından Sinan Paşa tarafından kendi adıyla anılan başka bir medrese inşa ettirildi.

Fethiye Medresesi olarak bilinen yapı, geçmişi Pammakaristos Kilisesi'ne dayanan ve III. Murat döneminde camiye dönüştürülen Fethiye Camii'nin avlusunda yer aldı.

Bugünkü okul binasında eğitim faaliyetleri 1903'te medrese olarak başladı. Yapı, 1911-1915 yılları arasında Osmanlı'nın son dönem şeyhülislamlarından ve Evkaf Nezareti vekillerinden Musa Kazım Efendi döneminde yeniden inşa edildi. Yeni yapının planı, önceki medreseyle aynı şekilde oluşturuldu.

II. Meşrutiyet döneminde medrese eğitiminde yapılan düzenlemeler kapsamında kurum, dini ilimlerin yanında pozitif bilimleri de öğrenmek isteyen öğrencilere tahsis edildi.

3 Mart 1924'te Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun kabul edilmesiyle medreselerin kapatılmasının ardından binadaki öğrenciler başka kurumlara yönlendirildi. Eğitim faaliyetlerinin sona erdiği yapı, bu kez yangınlarda evlerini kaybeden ve dönemin ifadesiyle “harikzede” olarak adlandırılan kişilere barınak oldu.

YANGIN MAĞDURLARINA BARINAK OLDU, YENİDEN EĞİTİME AÇILDI

Tarihi binanın yeniden okul olarak kullanılmasında, Çandarlı Kara Halil Numune Okulu Müdürlüğüne atanan Asım Özel'in girişimleri etkili oldu. Eski ve ahşap bir binada eğitim veren okul için daha sağlam bir yer arayan Özel'in çabalarıyla medrese boşaltılarak eğitim amacıyla kullanılmak üzere düzenlendi.

Yapıda gerçekleştirilen onarım ve değişiklikler sırasında küçük odaları birbirinden ayıran duvarlar kaldırıldı. Böylece sınıflar oluşturularak binanın okul olarak kullanılması sağlandı.

Çandarlı Kara Halil Numune Okulu, 1924'te tarihi yapıya taşındı ve bina yeniden öğrencilerle buluştu. Sonraki yıllarda farklı isimlerle eğitim veren kurum, bir süre 6. İlkokul adıyla hizmet sundu. Okul, 1948-1949 eğitim öğretim yılında Fethiye İlkokulu adını aldı.

1953'te Fethiye I. İlkokulu ve Fethiye II. İlkokulu olmak üzere iki ayrı kuruma ayrılan okulda, Fethiye II. İlkokulu 1959'da kapatıldı. Kurum, 1995-1996 eğitim öğretim yılında Fethiye İlköğretim Okulu adını aldı. 2012-2013 eğitim öğretim yılında ise Fethiye İmam Hatip Ortaokulu olarak eğitim vermeye başladı.

TARİHİ DOKU ÖĞRENCİLERLE YAŞIYOR

Fethiye İmam Hatip Ortaokulu Müdürü Mehmet Ok, okulun Fethiye Camii ile birlikte tarihi bir kompleks içerisinde yer aldığını belirtti.

Okulda yaklaşık 500 öğrencinin bulunduğunu ve 8 derslikte ikili eğitim yapıldığını aktaran Ok, kurumda iki yıldır görev yaptığını ifade etti.

Binanın mimari özelliklerinin korunduğunu vurgulayan Ok, kemerli pencereler ve çatı altındaki sundurmalar sayesinde tarihi atmosferin okul yaşamında hissedildiğini dile getirdi.

Ok, tarihi bir yapıda görev yapmanın kendileri için ayrıcalık olduğunu belirterek, binanın korunması gereken kıymetli eserlerden biri olduğunu kaydetti.

Tarihi yapının korunması için gereken özenin gösterildiğini aktaran Ok, devletin ve Fatih Belediyesinin binanın muhafazası için çalışmalar yürüttüğünü belirterek emeği geçenlere teşekkür etti.

İsmihan Sultan dönemine uzanan geçmişiyle farklı dönemlerde medrese, barınak ve okul olarak kullanılan tarihi bina, bugün Fethiye İmam Hatip Ortaokulu adıyla eğitim işlevini sürdürüyor.